Jak wybrać dobry fotelik dla dziecka
Do czego służy fotelik samochodowy
Przewożenie dziecka w samochodzie wymaga zapewnienia mu bezpieczeństwa podczas jazdy. Osoby dorosłe korzystają w tym celu z pasów bezpieczeństwa, ich fotele są wyposażone w zagłówki, a do tego są chronieni systemem poduszek powietrznych. Dziecko z uwagi na niższy wzrost i mniejszą wagę nie może liczyć na taką ochronę. Dlatego należy zapewnić mu ją indywidualnie, stosując foteliki samochodowe. W przypadku nagłego hamowania lub uderzenia, pozwalają one utrzymać ciało dziecka w miejscu, nie dopuszczając do niekontrolowanego przemieszczania się po samochodzie. Specjalna konstrukcja fotelików chroni głowę dziecka przed bocznym uderzeniem w szybę, uszkodzeniem kręgosłupa na skutek przeciążeń, a także poprawia komfort jazdy, zapewniając odpowiedni kąt nachylenia. Dziecko oczywiście przez cały czas jazdy zabezpieczone jest pasami bezpieczeństwa, w które fotelik powinien być wyposażony.
Fotelik samochodowy, a prawo
Przepisy prawa precyzyjnie określają, kto podlega obowiązkowemu przewożeniu w foteliku dziecięcym – jest to dziecko, którego wzrost jest mniejszy niż 150 cm. W roku 2017 wprowadzona została również nowelizacja prawa, zgodnie z którą z obowiązku podróżowania w foteliku zwolnione są dzieci, które:
- ukończyły 3 rok życia, podróżują w trójkę na tylnej kanapie i nie ma fizycznej możliwości zamocowania fotelika,
- wzrost wynosi od 130 do 140 cm, a waga jest większa niż 36 kg,
- wzrost jest większy niż 150 cm.
W foteliku nie muszą również podróżować dzieci samochodami typu: taksówka, straż pożarna, pogotowie, policja, a także posiadające orzeczenie lekarskie, zakazujące jazdy w foteliku. Orzeczenie powinien wówczas mieć przy sobie opiekun, aby móc okazać je w czasie ewentualnej kontroli.
4 kroki do wyboru odpowiedniego fotelika
1. Kąt nachylenia
Kąt nachylenia pleców dziecka przewożonego w foteliku dziecięcym jest bardzo ważny – szczególnie przy najmniejszych dzieciach, w wieku od 6 do 12 miesięcy. Prawidłowy kąt powinien się mieścić w przedziale od 30 do 45 stopni i jest mierzony pomiędzy pionem, a linią pleców dziecka. Dlaczego nie należy przewozić dziecka zbyt mocno pochylonego lub posadzonego ze zbytnio wyprostowanymi plecami?
Przewożenie dziecka nadmiernie pochylonego – podczas hamowania, zarówno spowodowanego normalnym ruchem drogowym, jak i awaryjnego, prowadzą do rozciągania głowy dziecka i odcinka szyjnego. Jest to bardzo niebezpieczne i grozi trwałymi urazami kręgosłupa, a w najgorszych przypadkach, nawet odseparowaniem głowy od reszty ciała.
Przewożenie dziecka zbytnio wyprostowanego – musimy pamiętać że u dzieci głowa jest ponad proporcjonalnie rozwinięta w stosunku do reszty ciała. Z tego powodu jest cięższa i łatwiej dochodzi do urazów szyjnego odcinka oraz kręgosłupa. Podczas jazdy w pozycji nadmiernie wyprostowanej, głowa będzie ciążyła dziecku i zacznie opadać na klatkę piersiową. Jest to niebezpieczne zarówno podczas przyspieszania, może również utrudniać podróżowanie na długich odcinkach, a także powodować problemy z oddychaniem.
Ostatecznie, wybór fotelika zapewniającego prawidłowy kąt nachylenia zależy również od marki i modelu samochodu oraz tego, jak wyprofilowane są jego siedzenia i oparcia.
2. Fotelik tyłem do kierunku jazdy
Nadrzędnym zadaniem fotelika dziecięcego jest zapewnienie bezpieczeństwa podczas zdarzenia drogowego. Nagłe hamowanie lub uderzenie w przeszkodę – to zawsze prowadzi do powstania sił, które ciągną pasażerów do przodu. Części ciała najbardziej narażone w takich przypadkach to głowa i kręgosłup. U małych dzieci są one szczególnie wrażliwe na uszkodzenia i nawet mocniejsze hamowanie może doprowadzić do ich nadwyrężenia, jeśli dziecko będzie podróżować w foteliku, przodem do kierunku jazdy. Rodzice jak najdłużej powinni przewozić dzieci w fotelikach, które są ustawione tyłem do kierunku jazdy. Dzięki temu, w czasie hamowania lub wypadku, plecy, szyja i głowa dziecka znajdą podparcie w tylnej części fotelika. Oparcie przejmie większość działających sił i nie dopuści do nienaturalnego wygięcia się ciała dziecka.
3. Atesty
Bezpieczne foteliki to te posiadające homologację ECE R44-03 lub ECE R44-04. Potwierdza ona, że fotelik spełnia minimalne europejskie wymogi techniczne, szczegółowo określone w dokumencie: „ECE R44-03 Uniform provisions concerning the approval of restraining devices for child occupants of power-driven vehicles (child restraint system), United Nations, Genewa, 2001”.
Warto również zwrócić uwagę na to, jak wybrany model fotelika plasował się w niezależnych testach zderzeniowych ADAC. Ta niemiecka organizacja stosuje jeszcze bardziej rygorystyczne kryteria oceny bezpieczeństwa wobec fotelików samochodowych.
Szwedzki TEST PLUSA
Robiony jest w dwóch kategoriach: do 18 i do 25 kg a warunkiem jego zaliczenia jest nieprzekroczenie nacisku na szyję grożącego jej złamaniem. Dla 3 latka ta siła wynosi 122kg, dla 6 latka 164 kg.
I-SIZE
Coraz bardziej popularną normą staje się i-Size, która w perspektywie lat ma zastąpić dotychczas obowiązującą ECE R44. Według tej normy nie są istotne dotychczasowe kategorie wagowe. Zamiast nich producent określa kategorię produktu w oparciu o wzrost dziecka.
Norma wprowadza obowiązek wożenia dziecka tyłem do 15. miesiąca życia.
4. Sposób montażu
Foteliki samochodowe można podzielić na dwie kategorie – z systemem isofix i bez isofix.
Dodatek: Isofix – co to jest?
Pełna nazwa to International Organisation for Standardisation - ISO Fixture. Jest to międzynarodowy system mocowania dziecięcych fotelików na siedzeniach samochodów osobowych i dostawczych. Zasada działania systemu isofix jest bardzo prosta i opiera się na 2 uchwytach, położonych pomiędzy siedziskiem i oparciem tylnej kanapy lub fotela. Dla zapewnienia stabilności mocowania, uchwyty są na stałe połączone z konstrukcją pojazdy. Zaletą systemu isofix jest szybkość montażu i demontażu fotelika oraz duża sztywność połączenia – co ma olbrzymie znaczenie w czasie wypadku lub nagłego hamowania. Korzystając z fotelików z systemem isofix, eliminuje się również ryzyko nieprawidłowego zamocowania fotelika, co niestety może się zdarzyć przy fotelikach mocowanych pasami bezpieczeństwa, w pojazdach bez isofix. Dodatkowym zabezpieczeniem fotelików z isofix jest górny pas kotwiczący lub noga stabilizująca. Zabezpieczają one fotelik przed obrotem wokół własnej osi. System isofix jest standardem we wszystkich samochodach produkowanych od 1999 roku.
Foteliki mocowane pasami bezpieczeństwa – bez isofix
W samochodach niewyposażonych w system isofix, należy stosować foteliki mocowane pasami bezpieczeństwa. Polega to na przeciągnięciu pasa bezpieczeństwa przez specjalnie oznaczone otwory w foteliku, a następnie wpięcie klamry w zatrzask. Bardzo ważne jest odpowiednio silne dociągnięcie pasa bezpieczeństwa i nie pozostawianie go rozwiniętym lub poluzowanym. Dla uniknięcia problemów z montażem, producenci fotelików coraz częściej numerują otwory fotelika, określając w ten sposób prawidłową drogę przeprowadzenia pasa. Zawsze należy się stosować do tych instrukcji.